Wat moeten we van schoolbesturen verwachten?

Ik heb de afgelopen 3 jaren meer dan 100 onderwijsbestuurders gesproken en meegemaakt in het leerKRACHT programma en daarbuiten. Wat viel mij op?
Het goede nieuws is dat veel besturen zien hoe zij hun schoolleiders en leraren kunnen helpen om het onderwijs te verbeteren.  Ik zie stichtingen zoals RVKO en Zaan Primair die op hun bestuursbureau met verbeterborden zijn gestart.  Ik zie bestuurders die de les in gaan en met leerlingen praten om te zien wat het effect is van verbeteringen op de leerlingen.  Bestuurders die hun schoolleiders coachen om een verbetercultuur te creëren.  En besturen die scholen faciliteren met tijd en coaching voor deelname aan leerKRACHT. Kortom mensen die hard werken aan het verbeteren van het onderwijs.
Helaas is het gras niet altijd zo groen.  Bij kennismakingsgesprekken moet ik ook vaak luisteren naar verhalen over nieuwe gebouwen, verbouwingen, facilitaire zaken, financiën en ‘druk druk druk’. Op mijn vraag ‘hoe denk je eigenlijk over de kwaliteit van onderwijs?’ of ‘welke lessen heb je de afgelopen weken bezocht?’ wordt het soms verrassend stil of hoor ik een verhaal over een ‘kaderbrief’ over onderwijs die aan de scholen is gestuurd. Dat stemt mij droevig.
We zijn als leerKRACHT in beweging met honderden scholen en bijna 10.000 leraren, schoolleiders en bestuurders – op weg naar een cultuur van ‘elke dag samen een beetje beter’ en daarmee beter onderwijs. Gelukkig zijn er veel besturen die hier enthousiast aan meewerken. Besturen doen dit in hun eigen organisaties en – samen met andere besturen – in het leerKRACHT-besturenprogramma.  In dit programma gaan we bij bedrijven op bezoek en met hun managers in gesprek.  Bedrijven die zelf een verbetercultuur hebben.
Zoals bijvoorbeeld Albert Heijn. Een paar maanden geleden vroeg ik hun directeur, Dick Boer, of wij in hun winkels op bezoek mochten – om te kijken naar hun verbeterborden en verbetercultuur. Hij bracht mij in contact met Marcel Holtmaat, directeur van 230 winkels voor Zuid-Oost Nederland. Marcel leidt in Albert Heijn het ‘Iedere Dag Beter‘ initiatief waar na 1 jaar al 60 winkels aan meedoen (een soort leerKRACHT dus).  Hij reageerde enorm enthousiast.  Toen ik vroeg of ik eerst zelf in één van hun ‘Iedere Dag Beter’ winkels op ‘voorschouw’ mocht zei hij: “Ik ga met je mee Jaap!”.  Ik was verrast en vroeg “Waarom?” Zijn antwoord: “Hoe denk je dat ik 230 winkels aanstuur? Ik ga elke week de winkel in, kijk naar wat we doen en praat met medewerkers en klanten. Met jou meegaan is geen moeite”. Samen met zijn baas, Cees van Vliet zijn zij onze gastheren bij de leerKRACHT-bedrijfsbezoeken. Het is geweldig te zien hoe de top van het bedrijfsleven tijd vrijmaakt om met scholen te werken aan een verbetercultuur, niet alleen Albert Heijn, maar ook Tata Steel, McKinsey, Philips, Bol.com en TomTom.
Waarom besteden mensen als Marcel zoveel tijd aan ‘details’ op de werkvloer? Niet om zelf verbeterpunten te vinden die hun supermarktmanagers over het hoofd zien. Maar waarom dan wel? De reden kan ik toelichten aan de hand van een gesprek dat ik voerde met een onderwijsbestuurder. Zij twijfelde aan het nut van lesbezoek: “Daar heb ik mijn schoolleiders voor.” Ik heb haar toen een hypothetische keuze voorgelegd.  “Stel dat je een uur vrij hebt in je agenda en je mag kiezen tussen twee manieren om dat uur te besteden, wat zou je doen?” Als optie #1 gaf ik haar dat zij – met al haar intelligentie – zoveel mogelijk ideeën zou bedenken die haar leraren zouden uitvoeren.  Voor optie #2  stelde ik haar eerst wat vragen: “Hoeveel scholen heb je?” Dat waren er 28.  “Hoeveel leraren werken daar?” Dat bleken er 800.  “Wat als elk van die 800 leraren elke week 2 kleine verbeteringen implementeren, hoeveel zijn dat er dan na een jaar?”. Dat bleken er 64.000 (reken maar na: 1 jaar van 40 weken x 2 ideeën per week = 80 per leraar x 800 leraren = 64.000 ideeën). Het spreekt dat een bestuurder die vóór haar team denkt het volstrekt aflegt tegen een organisatie waar iedereen nadenkt en waar zij haar organisatie stimuleert en ondersteunt dat te doen. En om dat te doen moet je als bestuurder weten waar je over praat: door lesbezoek, gesprekken met leerlingen en bijwonen van teamsessies.
Ik ken al veel besturen die dit wekelijks doen en hoop dat er nog veel meer van dit soort bestuurders zullen opstaan, Nederland heeft ze nodig. Wil je hen verder inspireren? Stuur ze dan deze link: http://www.stichting-leerkracht.nl/nieuws/het-besturenprogramma/

close


Nieuws en tips rechtstreeks in je inbox?

Meld je aan voor onze Nieuwsbrief